Een oude bekende in een nieuw jasje
Honda heeft met de E-Clutch het automatisch bedienen van de koppeling opnieuw op de kaart gezet. BMW ontwikkelde zijn Automated Shift Assistant (ASA), waarbij zowel de koppeling als het schakelen elektromechanisch worden aangestuurd. Kawasaki kiest voor 2027 met de KLE500 SE Smartride juist voor een volledig mechanische oplossing.
Het principe is bepaald niet nieuw. MV Agusta paste het in 2018 al toe op de Turismo Veloce 800 Lusso SCS, met een door de Amerikaanse specialist Rekluse ontwikkelde centrifugaalkoppeling. Later werd het Smart Clutch System ook op andere MV Agusta-modellen leverbaar.
De werking is even eenvoudig als doeltreffend. Smartride combineert een conventionele meerplatenkoppeling met een centrifugaalmechanisme. Bij stationair toerental staat de koppeling vrij. Zodra je gas geeft, zorgt de centrifugaalkracht ervoor dat de koppeling geleidelijk aangrijpt. Bij het afremmen ontkoppelt het systeem automatisch, zodat je zonder de koppelingshendel te bedienen tot stilstand kunt komen.
De gewone versnellingsbak, het schakelpedaal en de koppelingshendel blijven behouden. Schakelen doe je dus nog steeds zelf, waarbij je de koppeling op de vertrouwde manier kunt bedienen. Alleen bij het wegrijden en stoppen neemt Smartride het koppelingswerk over.
Waarom moeilijk als het makkelijk kan?
Het grote voordeel van Smartride is de eenvoud. Waar Honda’s E-Clutch en BMW’s ASA gebruikmaken van elektronische aansturing en actuatoren, heeft Kawasaki voor het automatisch aangrijpen en ontkoppelen geen elektronica nodig.
Dat scheelt componenten en daarmee potentiële storingsbronnen. Bovendien is mechanische slijtage doorgaans eenvoudig te inspecteren en te meten, terwijl elektronische storingen lastiger te diagnosticeren kunnen zijn. Dat maakt de mechanische oplossing aantrekkelijk, al zegt het op zichzelf nog niets over de betrouwbaarheid in de praktijk.
Overigens heeft BMW met de Easy Ride Clutch (ERC) op de F 450 GS eveneens voor een centrifugaalkoppeling gekozen. Kawasaki is dus niet de enige fabrikant die de eenvoud van dit principe heeft ontdekt.
Voor de nieuwe generatie motorrijders?
Dat juist nu steeds meer fabrikanten met dergelijke systemen komen, lijkt logisch. Een generatie geleden groeiden veel motorrijders nog op met schakelbrommers. Tegenwoordig hebben beginnende motorrijders vooral ervaring met scooters, waarbij koppelen en schakelen niet nodig zijn.
Enkele jaren geleden vertelde een rijschoolhouder ons dat het aanleren van het koppelingsgevoel een van de grootste uitdagingen was bij de nieuwe generatie motorrijders. Vanuit die gedachte zou een systeem als Smartride een uitkomst kunnen zijn.
Maar eenmaal geleerd, vormt de bediening van een koppeling voor de meeste motorrijders geen probleem meer. Sterker nog, zelf koppelen en schakelen maakt voor velen juist deel uit van de motorbeleving. En dat roept de vraag op hoe groot de behoefte aan dergelijke systemen werkelijk is.
Kawasaki Benelux ziet beperkte markt
Om daar meer duidelijkheid over te krijgen, hebben we contact opgenomen met Kawasaki Benelux. De importeur bevestigt dat de KLE500 SE Smartride niet in Nederland en België leverbaar wordt. Daarvoor worden twee redenen genoemd.
De eerste is de prijs. In het segment waarin de KLE500 opereert, is een scherpe verkoopprijs essentieel. In Duitsland bedraagt de meerprijs van de Smartride-uitvoering ten opzichte van de gewone KLE500 SE ongeveer 500 euro. Volgens de woordvoerder die we spraken, is dat zelfs bijzonder scherp. Toch vormt het bij een relatief betaalbaar instapmodel een extra drempel.
Daarnaast verwacht Kawasaki Benelux weinig vraag naar dergelijke systemen. Ook bij Honda lijkt de belangstelling voor de E-Clutch vooralsnog beperkt. Volgens signalen uit het dealernetwerk blijven de verkopen van uitvoeringen met dit systeem achter bij de verwachtingen.
Volgens Kawasaki passen dergelijke voorzieningen beter in een hoger marktsegment. Op een motorfiets als een Versys 900 zou Smartride volgens de importeur beter tot zijn recht komen. Daar zijn kopers eerder bereid extra te betalen voor comfort en gebruiksgemak.
De woordvoerder wees bovendien op een mogelijk nadeel bij offroadrijden. Daar speelt de koppeling een belangrijke rol bij het nauwkeurig doseren van het vermogen. Een centrifugaalkoppeling die bij lage toerentallen automatisch ontkoppelt, kan dan juist ongewenst zijn. De aanwezige koppelingshendel ondervangt dat slechts gedeeltelijk.
Wel Smartride, niet in de Benelux
Kawasaki introduceert de KLE500 SE Smartride voor 2027 als derde uitvoering naast de standaard KLE500 en KLE500 SE. De nieuwe variant krijgt naast de centrifugaalkoppeling ook tubeless banden en wordt uitgevoerd in Pearl Blizzard White.
De KLE500 behoudt zijn paralleltwin, stalen vakwerkframe en 21-inch voorwiel. Daarnaast blijven de verschillende accessoire-uitvoeringen beschikbaar, waaronder de Rally Edition, Adventure Tourer en Top Case Edition.
Voor Nederlandse en Belgische motorrijders blijft het echter bij de reguliere KLE500 en KLE500 SE.
Dat is ergens opmerkelijk. Kawasaki laat met Smartride zien dat automatisch koppelen helemaal geen ingewikkelde elektronica vereist. Maar dat steeds meer fabrikanten dergelijke systemen ontwikkelen, betekent blijkbaar niet dat motorrijders er massaal op zitten te wachten.
Misschien was MV Agusta in 2018 zijn tijd vooruit. Of misschien is de behoefte aan automatisch koppelen simpelweg kleiner dan fabrikanten denken.
