70.000 dollar voor een motor in een krat
Soms duikt er op een veiling een motorfiets op die zo bijzonder is dat alle normale waardebepalingen overboord kunnen. Dat was afgelopen zaterdag het geval bij Bring a Trailer, waar een Honda CR125R Elsinore uit 1979 onder de hamer ging.
De motorfiets werd aangeboden vanuit Grand Blanc, Michigan, en zou volgens de verkoper sinds zijn aflevering in het originele transportkrat hebben gestaan. Geen restauratie, geen zorgvuldig opgebouwde museumfiets en vooral geen jarenlang gebruik op het crosscircuit. Gewoon een Honda zoals die destijds vanuit de fabriek naar de dealer werd verzonden.
Dat bleek voldoende om verzamelaars volledig los te laten gaan.
Op de dag voor het einde van de veiling stond het hoogste bod nog op 39.000 dollar. Uiteindelijk liep de biedstrijd op tot maar liefst 70.000 dollar, exclusief de kosten die Bring a Trailer bij de koper in rekening brengt.
Omgerekend is dat grofweg 60.000 euro, voor een 125cc-crossmotor die nog nooit een meter heeft gereden.
Een tijdcapsule uit 1979
De CR125R is uitgevoerd in het kenmerkende Honda-rood, met een rood frame, rode motorblokdelen en de originele Elsinore-bestickering. Onder de tank zit een luchtgekoelde 123cc-tweetakt eencilinder, gekoppeld aan een zesversnellingsbak.
De motorfiets beschikt verder over een Keihin-carburateur, een hooggeplaatste expansie-uitlaat, trommelremmen en twee schokdempers achter.
Bijzonder is het 23-inch voorwiel, waarmee Honda in 1979 een andere koers koos dan de concurrentie. Het grotere wiel moest voordelen bieden bij het overwinnen van obstakels en voor meer stabiliteit zorgen. In de praktijk pakte die innovatie echter heel anders uit.
De aangeboden motorfiets bevindt zich nog in de staat waarin hij volgens de verkoper destijds werd geleverd. Verschillende onderdelen zitten nog afzonderlijk verpakt en ook het originele transportkrat, inclusief het verpakkingsmateriaal, maakt deel uit van de verkoop.
Volgens de veilinginformatie kwam de motorfiets rond 2011 in handen van de laatste eigenaar. Of hij daadwerkelijk sinds 1979 onafgebroken in het oorspronkelijke krat heeft gestaan, is niet onafhankelijk vastgesteld. Maar de uitzonderlijke staat en de aanwezigheid van het originele verpakkingsmateriaal maken dit hoe dan ook een opmerkelijk exemplaar.
Door de motorpers afgebrand
Wat de veilingopbrengst extra bijzonder maakt, is dat de CR125R uit 1979 bepaald niet bekendstaat als een van Honda’s beste crossmotoren. Sterker nog, de Amerikaanse motorpers was destijds behoorlijk kritisch.
In juni 1979 zette Cycle World de Honda tegenover de Kawasaki KX125, Suzuki RM125 en Yamaha YZ125. De testers waren nog redelijk te spreken over het motorblok, dat soepel zijn vermogen afgaf en gemakkelijk te rijden was. Maar over het rijwielgedeelte waren ze een stuk minder enthousiast.
Vooral het 23-inch voorwiel bleek een probleem. Honda had daarvoor een speciale Bridgestone Claw Action-band laten ontwikkelen, maar de combinatie van die band, de afwijkende wielmaat en de geometrie van het rijwielgedeelte pakte ongelukkig uit.
De voorkant had onvoldoende grip, schoof weg in bochten en kon onder hard remmen behoorlijk gaan schudden. Volgens Cycle World waren de stuurreacties soms zo heftig dat het stuur bijna uit de handen van de testrijders werd gerukt.
Ook Dirt Bike was in zijn vergelijkende test van augustus 1979 weinig enthousiast over het bochtengedrag. De redactie reed zelfs met een aangepaste CR125R met een conventioneel 21-inch voorwiel en een gewijzigde achtervering. Het verschil was enorm: ineens stuurde de Honda zoals je van een serieuze crossmotor mocht verwachten.
En daar bleef het niet bij. De CR125R kreeg ook kritiek op zijn vering, de beperkte instelmogelijkheden en de prestaties van het motorblok. Vooral bij het uitaccelereren vanuit lage toerentallen kon de Honda niet altijd meekomen met de concurrentie.
De CR125R was dus beslist geen onverdeeld succes. Honda liet het 23-inch voorwiel een jaar later alweer vallen en keerde voor 1980 terug naar de gebruikelijke 21-inch maat.
Van tegenvaller tot verzamelobject
Dat maakt het contrast met de huidige veilingopbrengst des te groter. In 1979 was de CR125R een motorfiets die met zijn opvallende uiterlijk en fabrieksrace-uitstraling hoge verwachtingen wekte, maar die verwachtingen op het circuit niet helemaal wist waar te maken.
Bijna een halve eeuw later blijkt juist die bijzondere geschiedenis een belangrijk onderdeel van zijn aantrekkingskracht.
De CR125R vertegenwoordigt een periode waarin de Japanse fabrikanten volop experimenteerden met nieuwe technologieën en oplossingen om elkaar in de razendsnel ontwikkelende motocrosswereld af te troeven. Niet elk experiment bleek succesvol, maar juist die mislukkingen maken sommige modellen achteraf interessant.
En dan is er natuurlijk nog de staat van dit specifieke exemplaar. Een gebruikte CR125R uit 1979 is al lang geen alledaagse verschijning meer, maar een exemplaar dat nog in zijn oorspronkelijke transportkrat staat, is van een heel andere orde.
De waarde zit daarmee niet zozeer in de prestaties van de motorfiets, maar in zijn uitzonderlijke originaliteit.
Rijden of bewaren?
Daarmee komen we bij misschien wel de interessantste vraag: wat gaat de nieuwe eigenaar met deze Honda doen?
Technisch gezien zou de CR125R natuurlijk kunnen worden opgebouwd. De onderdelen zijn aanwezig en de motorfiets is oorspronkelijk ontworpen om over een crosscircuit te worden gejaagd.
Maar daarmee zou waarschijnlijk ook een belangrijk deel van zijn uitzonderlijke verzamelwaarde verdwijnen. Zodra de motorfiets uit het oorspronkelijke krat wordt gehaald en daadwerkelijk wordt gebruikt, is het unieke karakter van deze tijdcapsule grotendeels verloren.
Bovendien zou een motorblok dat mogelijk 47 jaar niet heeft gedraaid eerst grondig gecontroleerd moeten worden voordat er ook maar aan starten gedacht kan worden.
De kans lijkt dan ook groot dat deze Elsinore zijn verdere leven als verzamelobject zal doorbrengen, mogelijk zelfs compleet met het oorspronkelijke transportkrat.
En dat is ergens ook wel wrang. Een crossmotor die destijds door de motorpers werd bekritiseerd vanwege zijn rijgedrag, blijkt 47 jaar later een fortuin waard omdat er juist nooit mee is gereden.
70.000 dollar voor een Honda CR125R uit 1979. Soms is de beste manier om een motorfiets waardevol te maken blijkbaar om er helemaal niet op te rijden.
