Nice People's Customs
De Honda Super Cup is werelds meest populaire motor ooit geproduceerd – een wereldwijde icoon van persoonlijk kan sporten en massaproductie dat alleen te vergelijken is met auto’s als de model T Ford, de VW Kever, de Land Rover en de Jeep. Geïntroduceerd in 1958, het tienjarig jubileum van het gevleugelde merk, was de Super Cub ontworpen door Soichiro Honda en zijn zakenpartner Takeo Fujisawa, 
De 1958 Super Cup waarmee het allemaal begon...die als doel hadden een motor voor de mensen te ontwerpen, een motor die plezier in het leven zou brengen.
Dankzij de Cub heeft Honda kunnen uitgroeien tot de automotive gigant die het heden ten dage is, evenals haar dominantie in alle vormen van motorsport en dan met name de wegrace Grand Prix. De creatie van de fameuze vier, vijf en zescilinder Grand Prix racers van de jaren ’60, de spraakmakende NR500 met ovalen zuigers, de unieke NS500 driecilinder en de NSR500 V4 tweetakt met enkele krukas, de unieke RC211V vijfcilinder, z’n opvolger de RC212V en de huidige RC213V viercilinder MotoGP racer, hebben we allemaal te danken aan het geld dat is verdiend met de productie van de miljoenen en miljoenen Honda Super Cubs.
Onafgebroken in productie sinds z’n lancering en momenteel geproduceerd in 16 fabrieken wereldwijd in 15 verschillende landen in Azië, Afrika en Zuid-Amerika, met een totaalvolume dat de 60 miljoen in 2008 passeerde en de 100 miljoen in 2017, zijn er wereldwijd meer Honda Cubs geproduceerd dan welke motor ook in de geschiedenis en verkocht in meer dan 160 landen – zo’n beetje elk land op deze aardkloot.
Het zal maar je werk zijn, 100 miljoen keer een Cup van de band af duwen
Nog steeds onmiskenbaar Super Cub, maar dan anno 2019
Zet ze allemaal achter elkaar en de rij zou de aarde maar liefst vijfmaal omcirkelen. De Cub is zó herkenbaar dat het het eerste voertuig was in Japan dat een driedimensionaal handelskenmerk kreeg toebedeeld. In de jaren ’60 was de Cub het middelpunt van Honda Amerika’s beroemde campagne die beweerde dat je “de aardigste mensen ontmoette op een Honda”, wat de Beach Boys inspireerde tot de hitsingle “My little Honda”. In de loop der jaren zijn er verschillende versies uitgebracht, C50, C70, C90 en C110, om op de 60steverjaardag ter viering van de mijlpaal van 100 miljoen units in 2018 een compleet nieuwe C125 uit te brengen, welke nu ook weer in Europa leverbaar is en waarmee Vincent op tweede kerstdag nog naar Vielsalm is gegaan.
De C125 heeft nog steeds het kenmerkende frame met lage doorstap en beenbeschermers, maar dan met een sterkere Euro 4 geschikte 125cc eencilinder met benzine injectie, een ABS voorrem, LED verlichting en een sleutelloos contact. Dankzij de vierversnellingsbak met centrifugaalkoppeling is de Cub van het type “gas is gaan” en is daardoor extreem toegankelijk en super gemakkelijk te rijden – net als het origineel. Top Gears James May noemde de Honda Super Cub ooit “het meest invloedrijke product van menselijke creativiteit.” Dat is een straffe stelling, maar het zou best wel eens waar kunnen zijn.
Tekst: Alan Cathcart
Fotografie: Kyoichi Nakamura
Custom rage
Naast ’s werelds meest geproduceerde motorfiets ooit te zijn, is de Super Cub nu echter ook de basis geworden voor iets dat minder voor de hand ligt – maar gezien de onvoorstelbare aantallen waarin geproduceerd waarschijnlijk onvermijdelijk – de Custom rage die wereldwijd op zich heen aan het grijpen is. De cult voor Custom Cubs begon in Japan zo rond het millennium, maar het begon pas hard te lopen 
Overdag testen Lee en Hayley Vigor nieuwe Triumph motoren, maar in het weekend...zo’n tien jaar geleden en verspreidde zich daarna als een lopend vuur door het land. Het tiener droommotor magazine Moto Champ publiceerde een artikel over de Custom Cub cultuur in 2010, wat leidde tot de creatie van een compleet nieuwe industrie en de ontwikkeling van ontelbare Custom onderdelen die via het web werden verkocht. Meer dan 200 verschillende magazines hebben er sindsdien over gepubliceerd, het totaalaantal volgers is met rasse schreden veel groter dan die van conventionele motorfietsen aan het worden. De Custom Cub werd in Japan een grote industrie, waarna andere Aziatische landen volgden: Maleisië, Thailand, Vietnam en Indonesië, ’s werelds derde motormarkt. Dat de Custom Cub manie inmiddels ook naar Europa is overgewaaid ontdekte ik bij toeval tijdens een gesprek op een Triumph persintroductie met een van hun testrijders.
Nee, John Bloor is niet begonnen met de productie van een Triumph scooter – hoewel de plannen voor een eencilinder model dat voor Triumph in India door Bajaj zal worden ontwikkeld en geproduceerd zou best wel eens in iets soortgelijks kunnen resulteren. Het bleek dat twee van Triumphs testrijders een geheime passie voor Custom Cubs bleken te hebben en het feit dat ze met elkaar zijn getrouwd betekent dat Lee en Hayley Vigor Zijn en Haar modellen in de familiegarage hebben staan, waardoor ze beiden op iets totaal verschillend kunnen chillen na een dag honderden kilometers op een Triumph prototype te hebben gezet.
“Ik rijd ongeveer 100.000 mijl (160.000 km) per jaar, voor Hayley zullen dat waarschijnlijk zo’n 80.000 mijl zijn omdat ondanks dat onze zoon bijna volwassen is er thuis nog steeds familiezaken zijn die zij moet doen,” zegt de 47-jarige Lee. “Maar we doen beide ten minste 350 mijl per dag 
Waarom oranje? Hey, wij Britten houden van de monarchie en de Maxima van jullie, nou...wanneer we op pad zijn en we rijden zoveel mogelijk samen. Als we dan thuis komen gaan we weer samen op pad, maar ditmaal met onze Custom Cubs!”
Hoe deze rare hobby begon? “Het begon allemaal toen ik op Facebook zat en een lokale gast genaamd James Gibson voorbijkwam, die door iedereen Gibbo wordt genoemd,” zegt Lee. “Hij is de VK-goeroe voor Custom Cubs, de man die de scene begon in het Verenigd Koninkrijk, en hij woont bij ons in Nuneaton om de hoek. Ik ging daar dus eens een kijkje nemen en was meteen verslaafd. Net als veel anderen heb ik in mijn leven een paar Cubs versleten – eentje waarop ik als klein kind leerde rijden door in een wei rondjes te rijden en daarna een andere waarin ik in mijn 20’er jaren mee naar het werk ben gegaan. Het was een met de hand geverfde C90, waarvoor ik £50 voor heb betaald. Het was gewoon goedkoop transport en onverwoestbaar. Daarna begon ik echter voor Triumph te werken en vergat de Super Cubs, tot ik 20 jaar later weer verliefd werd. Nu hebben Gibbo en andere gelijkgestemden de Cubs naar een totaal ander niveau gebracht – puur fun. Fun om te dromen ze te personaliseren, 
Roze, voor haar. Uiteraardfun om al het werk met wat simpel gereedschap zelf te doen, en fun om met het eindresultaat naar de kroeg te rijden, waar mensen je aanstaren met een grijns op hun gezicht. Elke keer wanneer je met twee wielen en een motorblok onderweg bent en oude vrouwen op je afstappen en erover vragen, weet je dat je de aardigste mensen op een Honda ontmoet!”
De Custom Cub voor Hem en Haar heeft Lee allebei zelf gemaakt over een periode van 8 weken na werktijd en in het weekend, waarbij twee standaard C90 Super Cubs zijn gebruikt die samen de twee gebruikelijkste manier vertegenwoordigen om een donorfiets te bemachtigen. Hayley’s roze Cub was niet meer dan een stalen frame met bijbehorende registratiepapieren, gekocht voor £200, terwijl Lee’s eigen oranje fiets compleet en lopend via eBay is gekocht voor £450. Je zou het niet zeggen, maar dat is een koopje gezien prijzen de pan uit aan het rijzen zijn en je
Men neme een C90, een lasapparaat, een schuurmachine en een kratje Guinness
en acht weken later is dit het resultaat. De franjes waren Hayley's idee
Moet je voor de grap eens naar Maleisië gaan, je weet niet wat je dáár ziet
vandaag de dag al snel meer dan £1000 kwijt bent - voor een 25-jaar oude 90cc. Beide Vigor creaties hebben in de huidige markt een waarde van meer dan £2000. Het zijn Customs voor aardige mensen.
Terug naar de bouw. “Hoe dan ook, na de aankoop via eBay te hebben afgerond had ik het geweldige idee om met de C90 naar huis te rijden, wat 163 mijl (260 km) was,” zegt Lee. “Ik legde er 23 af voordat de achterband plofte en ik de rest van de dag spendeerde om door de wegenwacht naar huis te worden gebracht – maar die 23 mijlen waren de beste die ik in jaren had gereden. De nostalgie had me aan het huilen gebracht – het was superfun om na 20 jaar weer een Super Cub te rijden. Je hebt de hele dag een grijns op je gezicht. Tijdens mijn werk zit het tempo er altijd goed in, maar met dit stel gaat het om rondtuffen met de wind in je gezicht bij 50 kilometer per uur. Je voelt je zo cool en relaxt, zelfs nu onze twee motoren van een grotere motor zijn voorzien die ongeveer 70 mijl per uur (105 km/u) topsnelheid haalt. Met drumremmen en smalle bandjes. Voorzichtig.”
Na de Cub thuis te hebben gebracht, was het tijd om te beginnen. “Ik besloot om twee Cubs tegelijkertijd te bouwen, omdat Hayley zoiets had van - als jij er een hebt, dan wil ik er absoluut ook een hebben,” zegt Lee. “Dus dacht ik dat ik er maar beter meteen twee kon bouwen – het voordeel was dat ik bij de tweede van mijn vrouw leerde van de fouten die ik met de eerste had gemaakt. Ik begon met die van mij omdat dit de complete nog lopende was. Ik haalde ‘m uit elkaar, waarna het frame is gezandstraald en ik besloot wat ik wilde aanpassen. Wat, ironisch genoeg gezien het feit dat ‘ie nog liep, uiteindelijk alles was, van wielen tot kabels tot
De mannelijke versie, dus duidelijk stoerder
Build, not Bought slaat de spijker op z'n kop. Of 'ie een dik geluid maakt? Wat denk je zelf
Benieuwd wat z'n baas bij Triumph er van vindt. Leuk, maar de volgende in Racing Green?
het motorblok en zelfs de bouten en moeren. Je begint en denkt ‘ik doe alleen dit’, maar daarna wordt het al snel een verslaving en voordat je het weet heb je alles vervangen.
Beide Vigor Cubs hebben een donorhart gekregen, als in een zogenaamde 150cc Motosyko racemotor die door Zong Ho in China is geproduceerd, maar op het eiland Man in de Cub is gemonteerd bij de Manx Super Cub specialist Motosyko. Hun YX 150 motorblok heeft een cilinderinhoud van 148cc, verkregen uit een boring x slag van 56 x 60mm uit een aluminium cilinder, goed voor een topvermogen van 15 pk. Inderdaad, twee keer het oorspronkelijke vermogen van de C90, dankzij ook de geweldig klinkende raceuitlaat met interne demper. Het blok heeft een vierversnellingsbak, 26mm Molkt carburateur, een digitaal CDI, dual core foam luchtfilter, Hydro oliekoeler, Banjo bouten en moeren. Om de 17 inch Race Boy wielen uit Maleisië zijn dikke Continental KKS10 WW (White Wall) banden gemonteerd, de standaard SLS trommelremmen moeten de Cub weer tot stilstand brengen. Vanwege het extra gewicht dat hij op de schaal brengt heeft Lee bij zijn Cub de in China geproduceerde RFY shocks gemonteerd, waarvan de veervoorspanning in drie standen instelbaar is. Het eindresultaat is verder met een partij stickers en accessoires afgewerkt. Vooral de ‘Build, not Bought’ sticker op Lee’s Cub vind ik geweldig – en het resultaat is twee geweldige staaltjes van motorkunst die beide 
Lee en Hayley Vigor "You meet the nicest people on a Honda..."praktisch en betaalbaar zijn, net als de tienduizenden anderen wereldwijd die allemaal uniek zijn.
“Ik denk niet dat Lee in een midlife crisis zat toen hij vanuit het werk acht weken lang in de garage zat en ik hem nog amper zag,” zegt Hayley met een glimlach op haar gezicht. “Hij hield er niet van dat ik kwam checken hoe ’t met ‘m ging, met alle onderdelen her en der verspreid, en dus dacht ik dat ik ‘m kwijt was en hij een Harley aan het bouwen was, of zoiets. Maar toen – voilà, hij is alleen weggeweest om mij mijn roze Custom Cub te bouwen. Ik ben erg trots op hem en de Cub, heel erg – ik ben er dingen aan toe blijven voegen, net als de franjes aan het stuur die van een kinderfietsje afkomstig zijn dat bij Halfords stond. En natuurlijk de kralen, omdat ik van het geluid houd dat ze in de wind maken. Het geeft me dezelfde sensatie als toen ik voor het eerst op een step zat – maar deze heeft een motorblok en gaat een stukje sneller. Zeg nou eerlijk, dit is een ‘hey, kijk naar mij’ fiets en mensen zien dat je er lol op hebt – we krijgen erg veel aandacht, wat ik leuk vind. Erop rijden na een hele dag op een echte motor te hebben gezeten is vreemd genoeg therapeutisch – het is echt ontspannend om gewoon voort te pruttelen, met een glimlach op je gezicht, in plaats van je druk maken over de kilometers die je het uur aflegt. Eerlijk gezegd, die quote heb ik van James Gibson gestolen!”
Camp Hill Customs
Ah, ja – Gibbo. Na Hayley’s Custom Cub en het exemplaar dat Lee voor zichzelf had gebouwd van dichtbij te hebben aanschouwd, was het tijd om op zoek naar de man te gaan die verantwoordelijk is voor deze snelgroeiende race in het Verenigd Koninkrijk. Camp Hill Customs, gevestigd in een unit bouten Nuneaton, is bomvol Honda Super Cubs in verschillende staten van ontbinding, in meer of mindere mate compleet. “Vier jaar geleden werkte ik eigenlijk voor Grange Security en installeerde CCTV-systemen, en 
Wat begon als een grap loopt inmiddels behoorlijk storm in Engelandhad een standaard C90 Super Cub die in mijn garage stond te versloffen,” legt de 36-jarige Gibbo uit. “Ik dacht ik knap ‘m op om te verkopen, dus ging ik op Facebook om onderdelen te zoeken en iemand had daar een Malaysian Street Cub groep. Ik was verbaasd wat ze allemaal hadden – grote wielen, zwaardere motoren, ontelbare accessoires, dingen die ik nog nooit had gezien. Het is ongekend groot in Maleisië. Ik denk dat veel onderdelen in Thailand worden geproduceerd en in Maleisische handen zijn gekomen – maar ze maken d’r iets fantastisch van. Ze zitten gehurkt in de garage met hun slippers en korte broeken en ze creëren tweewieler kunst uit de losse pols, met een schuurmachine in de ene en een lasapparaat in de andere hand, ogenschijnlijk alles ter plekke bedenkend. Hoe cool is dat?”
“Dus ik dacht, er is absoluut niemand die dat hier in het Verenigd Koninkrijk aan het doen is, niemand – er is hier geen custom scene voor deze scooters, ondanks dat er zoveel zijn verkocht. Dus begon ik mijn C90 beetje bij beetje uit elkaar te halen en aan te passen, maar niets radicaals omdat ik geen gereedschap had. Dit was letterlijk buiten mijn expertise. Ik had een sleutelset, een lasapparaat en een schuurmachine – meer niet. Dus zette ik er grotere wielen in, monteerde een groter blok, monteerde een breed stuur, een dikke uitlaat en dat soort zaken. Daarna ging ik ermee rijden en ging naar een vriend van mij, die net een fonkelnieuwe KTM 125 Duke had gekocht, een geweldige wheelie motor en een goede stevige fiets. Hij zei tegen mij “laat mij eens op die Honda rijden,” maakte een rondje om de kerk en toen hij terugkwam was zijn eerste reactie “deze KTM gaat op eBay.” Hij verkocht de Duke de volgende dag en kocht mijn Cub. Een week later zie ik
Geen glimmende werkplaats, maar een ogenschijnlijk heerlijk ongeorganiseerde bende
Doet ons denken aan ons bezoek aan Wrenchmonkees paar jaar geleden in Kopenhagen
‘m weer als hij zegt dat hij net een andere Cub heeft gekocht. Echt, ik heb in mijn hele leven nog nooit iets zo snel zien groeien als dit. Puur omdat ik er eentje voor m’n maat had gebouwd, wilden m’n andere vrienden er ook een, en hun vrienden – het ging als een lopend vuurtje.”
“Al doende nam ik ontslag en startte een Facebookgroep – Camp Hill Chop Shop, en daarna ging het snel. Mensen uit Manchester, Ierland, Schotland, Londen – ze zochten allemaal contact en vroegen of ik een Cub voor ze kon bouwen. Ik heb nu 9.000 leden in mijn Facebookgroep van over de hele wereld en sindsdien doe ik dit non-stop. Ik ging wat Custom shows af en showde onze Cubs naast al die Harleys en dergelijke, omdat er in het VK letterlijk niets was als in een scene voor Custom Super Cubs. Ik begon meetings en zo te organiseren en overal waar we kwamen werden we lastiggevallen. En nu, nu ze zo populair aan het worden zijn, hebben alle shows in het VK een aparte Cub categorie, met zovelen zijn we inmiddels.
U vraagt, wij draaien. Niets is Gibbo te dol
Als je dan toch cult gaat, waarom dan niet meteen met camouflagestickers
Alles kan met de Cub. Zelfs dikke wielen
Loud pipes save lives. Toch?
Er zijn drie of vier rijders in het British Superbike die er een hebben – mannen als Lee Jackson en Richard Cooper, die afgelopen jaar een wedstrijd in het BSB heeft gewonnen. Hij was op een motorshow in het weekend met zijn Custom Cub. Het is echt te gek voor woorden, echt waar. Op dit moment ben ik er vijf aan het bouwen, en er is een lange wachtlijst voor toekomstige projecten. Ik moet ze afwimpelen en zeggen kijk, ik kan er eentje voor je bouwen maar je zult je beurt af moeten wachten. Achteraan aansluiten. Als iemand zelf met een complete donorfiets komt is de prijs voor een ombouw vanaf £1.500 tot wel £3.000 is wat sommige mensen eraan uitgeven.”
Ik denk niet dat de populariteit van Custom Cubs iets met generatie te maken heeft – Lee en Hayley’s 18-jarige zoon Richard heeft hem gevraagd hem te helpen zijn eigen Cub te bouwen. “Ik voorzie voor deze winter een nieuw project in onze garage,” zegt Lee. “Het punt is dat de Cub voor iedereen zo toegankelijk is, niet alleen voor mensen die tijd, geld en technische kennis in huis hebben om dit te doen of iemand vragen het voor ze te doen – ik vond het echt leuk om ze zelf te bouwen en ben daar erg trots op. Het is het eerste project in mijn leven dat ik heb volbracht – ik heb in de loop der jaren veel projecten gedaan, maar geen enkele heb ik echt af kunnen maken. Aan deze Cubs werken was daarentegen een aangename reis. Ik reed overdag voor m’n werk de hele dag op Triumphs en sloot me daarna op in m’n garage om aan de Cubs te werken. Hayley kon naar me toe komen om te zeggen, “je moet nu echt naar bed want morgen hebben we een behoorlijke afstand af te leggen,” maar ik had dan zoiets van – nog even dit, en dat is de verslaving.”
Nu de hamvraag: is Lee Vigor met zijn Custom Cub al naar de Triumph fabriek geweest? “Nog niet, maar dat moet ik binnenkort wel doen want mijn baas wil ‘m graag zien, en daarna zal ‘ie d’r waarschijnlijk ook op willen rijden. Hij zal wel moeten oppassen – deze dingen zijn zo besmettelijk, voor hij het weet zal ‘ie er zelf ook eentje willen hebben.”
